Ik was het

En toch: heel vaak wint de waarheid het niet van het geschreeuw van de meerderheid. Geregeld wint de wijze bezonnenheid en niet van de leugens. De emoties winnen het juist vaak van de argumenten. Als je maar overtuigd genoeg iets zegt, dan geloven de meeste mensen het. Als mensen het gevoelhebben dat jij het zelf gelooft, dan geloven ze je zomaar.

Ook de leiders van het joodse volk weten dat. In alle vroegte vergaderen ze over hoe ze Jezus ter dood kunnen laten brengen. Het Sanhedrin, de joodse rechtbank, had de bevoegdheid om de doodstraf op te leggen. Alleen ze mochten die niet zomaar zelf uitvoeren. Daarvoor hadden ze toestemming nodig van de Romeinse bezetter. Daarom brengen ze Jezus naar Pilatus. Pilatus probeert het volk nog tot de rede te brengen: wat heeft Jezus dan gedaan? Maar de boosheid wint het van de redelijkheid.

In plaats van Jezus, de ware Koning van de wereld, laat Pilatus Barabbas vrij. Alleen Besef goed: het is niet Pilatus die met Barabbas op de proppen komt. Ja, Pilatus had de gewoonte om met Pesach één gevangene vrij te laten. Maar die werd door het volk gekozen. De leiders van het volk hebben deze moordenaar voorgedragen. Bovendien: Barabbas zat niet onterecht vast of zoiets. Matteüs vertelt ons in zijn evangelie: Hij was berucht, een echte schurk. Een moordenaar.

Maar het volk is niet gevoelig voor de rede. Alleen voor emotie. Ze zien Jezus als degene die hun een rad voor ogen heeft gedraaid. Hij heeft hen met droge ogen bedrogen! Hij leek hen te zullen bevrijden van de Romeinse bezetter. Maar Hij brengt er niks van terecht! Dat is hoogverraad! ‘Weg met Hem! Kruisig Hem! Laat dan liever iemand vrij die zijn leven wél voor onze vrijheid op het spel heeft gezet: Barabbas!’ Zo kun je je misschien ietsinvoelen van de woede van het volk.

Door Barabbas vrij te laten wordt deze Goede Vrijdag nog extra scherp zwart-wit. Want hier staat de wereld op zijn kop. Hier wordt het recht verdraaid! Barabbas, de moordenaar, wordt vrijgelaten. Jezus, de Zoon van God, de mens zonder zonde, gekruisigd. Een smerige ruil met een beruchte moordenaar.

Houd die boodschap niet op afstand! Want het is om de zonde dat Jezus aan het kruis ging. Niet alleen om de zonde van de moord van Barabbas. Om alle zonden, alle slechte dingen die jij en ik doen. Als je zondigt tegen één regel uit Gods wet ben je schuldig voor heel de wet (vgl. Jak. 2,10). Daar zit geen ruimte tussen. Er bestaat niet zoiets als een beetje onschuldig…

Zo is die ruil met de moordenaar Barabbas een spiegel voor jou en mij. Want lieve broer, lieve zus, er bestaat maar één eerlijk antwoord op die vraag van Pilatus: ‘Wat heeft Hij dan misdaan?’

‘Híj heeft niks misdaan!

Ík was het!’

“Om míj was het. Om míjn zonden!”

Hij heeft niks misdaan. Sterker nog: Hij is onze enige hoop op redding, op vrede!

En toch… toch bedreigt dat ons. Het bedreigt zomaar mijn verlangen om ‘van mezelf te zijn’. Om mijn eigen keuzes te maken, die mij goed uitkomen. Het bedreigt mijn inspraak, mijn macht. Het bedreigt mijn verlangen om voor mezelf te kiezen. Het bedreigt mijn gevoel van goed genoeg te zijn. Of in elk geval beter dan… Want als ik dit moet toelaten, dit moet erkennen, dan verlies ik alles! Dit: dat Jezus Christus, de Zoon van God, deze weg gaat voor míj! Dat ík dít had verdiend: het kruis. Verlaten door God en al zijn vrienden.

Maar Jezus vraagt ook jou:

Mag ik met je ruilen? Jij mijn kroon, ik jouw doorns?

Wil je met me ruilen? Jij genade, ik de straf?

Mag ik met je ruilen? Ik de gesel, jij genezing?

Mag ik met je ruilen? Ik het kruis, jij de vrijheid?

Zo gaan we straks ook aan de Maaltijd van onze Heer. Het Avondmaal is geen parade van mensen die het hebben gemaakt. Het Avondmaal is een schuldbelijdenis van mensen met lege handen. We komen met het schaamrood op de kaken. Een belijdenis die je op elk moment kan doen ‘Ik was het.’ Wilt U met me ruilen?

Amen